Boşanma davalarının en karmaşık ve ekonomik açıdan en yıpratıcı boyutu, şüphesiz ki mal varlıklarının nasıl paylaşılacağı konusudur. Eşler, evlilik birliği sona ererken sadece duygusal bir kopuş yaşamazlar; aynı zamanda yıllarca verilen emeklerin, alınan evlerin, biriktirilen paraların ve takılan altınların hesabını yapmak zorunda kalırlar. Türk hukukunda mal rejimleri ve mal paylaşımı davalarında temel kural, “edinilmiş malların” paylaşılması, “kişisel malların” ise sahibinde kalmasıdır. Ancak hangi malın hangi kategoriye girdiğini belirlemek, davanın kaderini belirleyen en kritik aşamadır.

Mal paylaşımına konu olan varlıklar, kanunun çizdiği sınırlar ve Yargıtay’ın yerleşik içtihatları ile belirlenir. Eşlerin üzerlerine kayıtlı her şey otomatik olarak yarı yarıya paylaşılmaz. Malın edinilme tarihi, edinilme şekli (miras mı, satın alma mı) ve finansman kaynağı (kredi mi, peşin mi), o varlığın paylaşılıp paylaşılmayacağını belirler. Bu niş sayfasında, mal paylaşımı kapsamına giren ve girmeyen varlık türlerini, gayrimenkullerin durumunu ve ziynet eşyalarının akıbetini, alt başlıklarımızda yer alan detaylı rehberlerle inceleyeceğiz.

Paylaşılacak Malların Tespiti ve Listelenmesi

Mal rejimi tasfiyesi davası açıldığında, mahkeme öncelikle eşlerin aktif ve pasif mal varlıklarını bir liste halinde çıkarır. Bu listede yer alan her kalem, “edinilmiş mal” mı yoksa “kişisel mal” mı testine tabi tutulur. Vatandaşların en sık sorduğu “Araba benim üzerime ama eşim de kullandı, paylaşılır mı?” veya “Babama ait şirketteki hissem ne olacak?” gibi soruların cevabı, bu ayrıma göre verilir.

Hukukumuzda genel kural olarak emek karşılığı elde edilen gelirler, SGK ödemeleri, kıdem tazminatları ve edinilmiş malların gelirleri (örneğin kira) paylaşıma dahildir. Ancak miras kalan mallar veya manevi tazminatlar bu kapsamın dışındadır. Listenizi doğru hazırlamak ve hangi kalemin talep edilebileceğini bilmek için boşanmada mal paylaşımı: hangi mallar istenir başlıklı detaylı makalemizi inceleyerek, talep listenizi oluşturabilirsiniz.

Kanuni Dayanak: Edinilmiş Mal Kavramı

Hangi varlıkların paylaşıma konu olacağının temel dayanağı Türk Medeni Kanunu’dur. Kanun koyucu, mal rejiminin devamı süresince karşılığı verilerek elde edilen değerleri “edinilmiş mal” olarak tanımlamış ve paylaşımın merkezine koymuştur.

Konuyla ilgili Türk Medeni Kanunu Madde 219 hükmü şöyledir:

“Edinilmiş mal, her eşin bu mal rejiminin devamı süresince karşılığını vererek elde ettiği malvarlığı değerleridir.”

Bu madde gereğince, evlilik içindeki maaş birikimlerinizle aldığınız her şey, tapusu veya ruhsatı kimde olursa olsun, mal paylaşımına konu olan varlıklar arasında sayılır ve diğer eşin bu değer üzerinde hakkı doğar.

Gayrimenkullerin Durumu: Tarih ve Tapu Kaydı

Türkiye’de mal paylaşımı davalarının en büyük kalemini gayrimenkuller (ev, arsa, yazlık) oluşturur. Burada belirleyici olan iki faktör vardır: Gayrimenkulün ne zaman alındığı ve tapunun nasıl çıkarıldığı. Eğer evlilik tarihinden (resmi nikah) önce satın alınmış bir eviniz varsa, bu sizin “kişisel malınız” sayılır ve kural olarak boşanmada paylaşılmaz. Ancak, bu evin kredisini evlendikten sonra ödemeye devam ettiyseniz, ödenen taksit oranında bir paylaşım gündeme gelir. Bu teknik ayrımı evlenmeden önce aldığım ev boşanmada paylaşılır mı konulu yazımızda tüm detaylarıyla anlattık.

Öte yandan, evlilik birliği içinde alınan evlerde eşler bazen “ortak tapu” (1/2 hisseli) yoluna gitmektedir. Bu durum, mal paylaşımı hesaplarını sadeleştiren ancak bağışlama iddialarına açık bir yöntemdir. Tapunun tek kişi üzerine mi yoksa ortak mı olması gerektiği ve bunun hukuki sonuçları hakkında evlilik birliği içerisinde gayrimenkul yarı hisseli olabiliyor mu başlıklı rehberimiz size yol gösterecektir.

Ziynet Eşyaları ve Düğün Takıları

Mal paylaşımına konu olan varlıklar ile en çok karıştırılan ve ayrı bir dava türü olan konu ise ziynet eşyalarıdır. Halk arasında “düğünde takılan her şey ortaktır” gibi yanlış bir kanı olsa da, Yargıtay’ın güncel kararlarına göre takılar kime takıldıysa (geline veya damada) onun kişisel malı sayılır. Bu nedenle ziynetler, mal rejimi davasında “paylaşılacak mal” olarak değil, istihkak davasında “geri istenecek mal” olarak talep edilir. Düğün takılarının mülkiyeti ve paylaşım kriterleri için düğünde takılan takılar kimin hakkı makalemizi okuyabilirsiniz.

Eğer takılarınız bozdurulduysa, elinizden zorla alındıysa veya erkeğin borçları için harcandıysa, bu durumda bir “ziynet alacağı davası” açarak altınların bedelini talep etme hakkınız vardır. İspat yükünün kimde olduğu ve davanın nasıl açılacağı konusundaki prosedürleri ise ziynet alacakları nedir yazımızda bulabilirsiniz.

Sonuç

Boşanma aşamasında ekonomik haklarınızı koruyabilmek, mal paylaşımına konu olan varlıklar ile kişisel mallar arasındaki çizgiyi doğru çekmekle mümkündür. Yanlış sınıflandırılan bir mal, davanın reddedilmesine veya hak ettiğiniz payı alamamanıza neden olabilir. Varlıkların tespiti kadar önemli olan bir diğer husus da, bu varlıkların kaynağını (nasıl alındığını) mahkemeye kanıtlamaktır. Bu noktada delillerin toplanması ve ispat süreci için mal paylaşımı davalarında ispat yükü ve delillerin sunulması konulu rehberimizden faydalanabilirsiniz.

İletişim

Mal varlığınızın tespiti, sınıflandırılması ve dava sürecinin yönetimi konusunda, mal rejimleri alanında uzman ekibimizle yanınızdayız. Avukat Tülin Babaoğlan Yılmaz’dan profesyonel hukuki danışmanlık ve dava takibi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Adres: Maidan İş ve Yaşam Merkezi C-112, Eskişehir Yolu Bilkent Kavşağı No: 4, Çankaya / Ankara, 06800

Telefon: 0546 646 70 14

WhatsApp: https://wa.me/905466467014