Çekişmeli boşanma davası, tarafların boşanma ve boşanmanın sonuçları (nafaka, tazminat, velayet gibi) konusunda anlaşmaya varamadığı durumlarda açılan dava türüdür. Bu davaların temelini, öne sürülen iddiaların hukuken kanıtlanması oluşturur. Özellikle Çekişmeli boşanma davaları ve sebepleri arasında yer alan iddiaların mahkeme tarafından kabul edilmesi, ancak hukuka uygun delillerle mümkündür. Davanın seyrini ve sonucunu belirleyen en önemli faktör, çekişmeli boşanmada ispat yükü ve deliller konusundaki hukuki yeterliliktir. Bu süreçte, kimin neyi ispatlaması gerektiği ve hangi delillerin mahkemece kabul edileceği hayati önem taşır.

Çekişmeli Boşanma Davasında İspat Yükü

Medeni Kanunumuza göre, kural olarak herkes iddiasını ispatla yükümlüdür. Ancak, boşanma davalarının karmaşık yapısı bu kuralı spesifik hale getirir. Davayı açan taraf (davacı), boşanmaya sebep olan olaylarda davalı eşin kusurlu olduğunu veya evlilik birliğinin temelden sarsıldığını kanıtlamalıdır. Davalı taraf ise bu iddiaların gerçeği yansıtmadığını veya kendisinin daha az kusurlu olduğunu ileri sürerek savunma yapabilir. Mahkeme, çekişmeli boşanmada kusurun tespiti, ispat yükü ve deliller konusundaki sunumları, iddiaları ve savunmaları birlikte değerlendirerek bir karara varır.

Boşanmada Kusur Durumu ve Deliller

Çekişmeli boşanma davasında nafaka, velayet ve özellikle maddi/manevi tazminat taleplerinin sonucunu doğrudan etkileyen temel faktör kusurdur. Tarafların boşanma davalarında kusur durumu mahkeme tarafından detaylıca incelenir. Kanun, evlilik birliğinin temelden sarsılmasına hangi eşin davranışlarının daha fazla sebep olduğunu araştırır. Nitekim, Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesi bu durumu açıkça düzenlemiştir. Hangi davranışların kusur sayılacağı ve bu kusurun nasıl ispatlanacağı, davanın stratejik yönetimiyle doğrudan ilgilidir.

Madde 166- Evlilik birliği, ortak hayatı sürdürmeleri kendilerinden beklenmeyecek derecede temelinden sarsılmış olursa, eşlerden her biri boşanma davası açabilir.

Bu madde, kusur ispatının önemini net bir şekilde ortaya koyar. Eğer davalının kusuru daha ağır ise veya davacının kusuru yoksa, davacının taleplerinin (özellikle tazminat) kabul edilme olasılığı artar.

Hukuka Uygun Deliller ve Tanık Beyanları

Günümüzde teknolojik gelişmeler, boşanma davalarındaki delil toplama sürecini de kökten değiştirmiştir. Özellikle boşanma davalarında WhatsApp kayıtları, sosyal medya paylaşımları, e-postalar, otel kayıtları veya banka dökümleri sıkça kullanılmaktadır. Ancak, bu dijital delillerin mahkemeye sunulurken mutlaka hukuka uygun yollardan elde edilmiş olması şarttır. Hukuka aykırı elde edilen (örneğin gizlice ses kaydı almak gibi) deliller, mahkemece dikkate alınmaz ve hatta suç teşkil edebilir.

Diğer bir kritik delil türü ise tanık beyanlarıdır. Tarafların iddialarını doğrulayacak veya çürütecek nitelikte bilgi sahibi olan kişilerin (aile üyeleri, arkadaşlar, komşular) mahkemede dinlenmesi esastır. Çekişmeli boşanmada tanıkların nasıl dinleneceği ve bu beyanların önemi, davanın aydınlatılması ve hâkimin kanaat oluşturması için kritik bir aşamadır.

Hakimin Rolü ve Maddi Durum Araştırması

Dava sürecinde hâkim, tarafların sunduğu delilleri ve tanık beyanlarını serbestçe değerlendirir. Peki, çekişmeli boşanma davasında hakimin neler sorduğu neden önemlidir? Hâkim, iddiaların doğruluğunu, tanık beyanlarındaki tutarlılığı, delillerin hukuki geçerliliğini ve olguların evlilik birliğini nasıl etkilediğini sorgulayarak maddi gerçeği ortaya çıkarmayı amaçlar.

Delil süreci sadece kusur tespitiyle sınırlı değildir. Nafaka ve tazminat taleplerinin miktarı belirlenirken, tarafların ekonomik durumu da detaylıca incelenir. Bu noktada çekişmeli boşanma davasında maddi durum incelemesinin önemi ortaya çıkar. Mahkeme, ilgili kurumlardan (bankalar, tapu müdürlükleri, SGK) tarafların mal varlığı ve gelir durumunu resmi yazılarla araştırır. Bu araştırma da çekişmeli boşanmada ispat yükü ve deliller kapsamındadır.

İspat yükü, davanın dayandığı boşanma sebebine göre de ciddi değişiklikler gösterebilir. Örneğin, zina ve aldatma sebebiyle boşanma davası usulü gibi özel ve mutlak sebepli davalarda, ispatlanması gereken olgular daha net ve spesifiktir. Benzer şekilde, çekişmeli boşanmada mali hakların ispatı da tazminat ve nafaka alacakları için ayrı bir hukuki strateji ve delil sunumu gerektirir.

Sonuç

Sonuç olarak, çekişmeli boşanmada ispat yükü ve deliller süreci, davanın kaderini belirleyen en teknik ve en önemli aşamadır. Hangi delillerin toplanacağı, bu delillerin hukuka uygun olup olmadığı ve mahkemeye nasıl sunulacağı, davanın sonucunu doğrudan etkiler. Doğru delillerin, hukuka uygun şekilde ve yasal süreler içinde sunulması, hak kayıplarının önlenmesi için zorunludur. Bu süreç, teknik hukuki bilgi gerektirdiğinden profesyonel avukatlık desteği almak büyük önem taşımaktadır.

İletişim

Çekişmeli boşanma davalarında delil tespiti, ispat yükümlülükleri ve hukuki süreç yönetimi konusunda desteğe ihtiyaç duyuyorsanız, deneyimli ekibimizle yanınızdayız. Avukat Tülin Babaoğlan Yılmaz’dan profesyonel hukuki danışmanlık ve dava takibi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Adres: Maidan İş ve Yaşam Merkezi C-112, Eskişehir Yolu Bilkent Kavşağı No: 4, Çankaya / Ankara, 06800

Telefon: 0546 646 70 14

WhatsApp: https://wa.me/905466467014