Çekişmeli boşanma davaları, kanunda belirtilen genel veya özel sebeplere dayanmak zorundadır. Bu özel sebepler arasında, evlilik birliğinin fiilen sona ermesi veya eşlerden birinin ciddi bir akıl sağlığı sorunu yaşaması gibi durumlar da yer alır. Bu iki durum, diğer özel boşanma sebepleri arasında ayrı bir yere sahiptir ve kendilerine özgü hukuki şartlar taşır.

Fiili ayrılık nedeniyle boşanma kararı alınabilmesi için, belirli koşulların bir araya gelmesi gerekir. Aynı şekilde, akıl hastalığının boşanma sebebi sayılabilmesi de katı kurallara bağlanmıştır. Bu nedenler, çekişmeli boşanma davaları ve sebepleri içinde özel bir uzmanlık alanı gerektirir, zira ispat süreçleri diğer nedenlerden farklılık gösterir.

Akıl Hastalığı Nedeniyle Boşanma Davası

Eşlerden birinin evlilik süresince akıl hastalığına yakalanması ve bu durumun diğer eş için ortak hayatı çekilmez hale getirmesi, kanunda özel bir boşanma sebebi olarak düzenlenmiştir. Ancak bu sebebe dayanabilmek için çok spesifik şartlar aranır.

Bu durumun hukuki dayanağı Türk Medeni Kanunu Madde 165 metnidir:

Eşlerden biri akıl hastası olup da bu yüzden ortak hayat diğer eş için çekilmez hâle gelirse, hastalığın geçmesine olanak bulunmadığı resmî sağlık kurulu raporuyla tespit edilmek koşuluyla bu eş boşanma davası açabilir.

Görüldüğü üzere, kanun üç temel şart aramaktadır:

  1. Eşlerden birinin akıl hastası olması.
  2. Bu durumun diğer eş için ortak hayatı “çekilmez” hale getirmesi.
  3. Hastalığın iyileşmesinin mümkün olmadığının (“geçmesine olanak bulunmadığı”) resmi sağlık kurulu raporu ile belgelenmesi.

Bu şartlar bir araya gelmeden akıl hastalığı nedeniyle boşanma davaları açmak ve olumlu sonuç almak mümkün değildir. Özellikle resmi sağlık kurulu raporu, bu tür davaların kilit noktasıdır.

Fiili Ayrılık Nedeniyle Boşanma Davası

Fiili ayrılık, boşanma davasının reddedilmesi durumunda ortaya çıkan özel bir durumdur. Eğer eşler, daha önce açtıkları bir boşanma davasının reddedilmesine rağmen bir araya gelmemişlerse ve bu ayrılık belirli bir süre devam etmişse, fiili ayrılık nedeniyle boşanma davası açılabilir.

Kanun, bu durumu Medeni Kanun’un 166. maddesinin son fıkrasında düzenlemiştir. Şartları şunlardır:

  1. Daha önce herhangi bir boşanma sebebine (genel veya özel) dayalı olarak açılmış bir davanın reddedilmiş olması.
  2. Ret kararının kesinleştiği tarihten itibaren üç yıl boyunca eşlerin “ortak hayatı yeniden kuramamış” olmaları.
  3. Bu üç yıllık sürenin kesintisiz devam etmesi.

Peki, fiilen ayrı yaşamak boşanma sebebi midir? Evet, ancak sadece yukarıdaki şartlar sağlandığında bu durum özel bir boşanma sebebi olarak kabul edilir. Üç yıllık süre dolduğunda, eşlerden herhangi biri bu maddeye dayanarak dava açarsa, mahkeme başka bir kusur veya neden aramaksızın boşanmaya karar verir.

Boşanma Sebeplerinde İspat ve Değişim

Çekişmeli boşanma davaları karmaşık süreçlerdir ve dava başladıktan sonra bazı hukuki manevralar gerekebilir. Örneğin, dava genel boşanma sebepleri ile açılmış olabilir, ancak yargılama sırasında yeni deliller ortaya çıkabilir.

Bu gibi durumlarda, boşanma nedeninin ıslah yoluyla değiştirilmesi gündeme gelebilir. Islah, davacının dava sebebini veya talep sonucunu yargılama sırasında değiştirmesine olanak tanıyan bir usul işlemidir. Örneğin, şiddetli geçimsizlik (genel sebep) ile açılan bir dava, sonradan öğrenilen zina (özel sebep) fiiline dayandırılabilir. Bu, davanın stratejisini ve ispat yükünü tamamen değiştiren önemli bir adımdır.

Sonuç

Fiili ayrılık ve akıl hastalığı, çekişmeli boşanma davalarında sıkça karşılaşılmayan ancak çok katı prosedürlere tabi olan iki özel boşanma sebebidir. Akıl hastalığı, mutlaka resmi sağlık kurulu raporu gerektirirken; fiili ayrılık, daha önce reddedilmiş bir dava ve ardından gelen üç yıllık kesintisiz ayrılık şartına bağlıdır. Her iki durumda da ispat usulleri farklılık gösterir ve sürecin doğru yönetilmesi, hak kayıplarını önlemek için bir avukat desteği gerektirir.

İletişim

Fiili ayrılık, akıl hastalığı ve boşanma sebepleri gibi karmaşık hukuki süreçler hakkında destek almak için deneyimli ekibimizle yanınızdayız.

Avukat Tülin Babaoğlan Yılmaz’dan profesyonel hukuki danışmanlık ve dava takibi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Adres: Maidan İş ve Yaşam Merkezi C-112, Eskişehir Yolu Bilkent Kavşağı No: 4, Çankaya / Ankara, 06800

Telefon: 0546 646 70 14

WhatsApp: https://wa.me/905466467014